Welke insecten zijn nuttig in de tuin en hoe zorg je voor hun voedsel?

Nuttige insecten bestrijden de meest voorkomende tuinplagen gratis, zolang ze voedsel, schuilplaats en water vinden gedurende het hele groeiseizoen. Wie hierop inricht, hoeft zelf nauwelijks nog in te grijpen bij bladluizen, rupsen of slakken. De sleutel ligt niet in het kopen van insecten, maar in het bieden van de juiste omstandigheden, of je nu een volle achtertuin of een klein balkon hebt.

Welke nuttige insecten bestrijden welke plagen

• Lieveheersbeestje, kever en larve: eet bladluizen en kan er per dag een flink aantal wegwerken. De larve is grijszwart met oranje vlekken en lijkt op een klein krokodilletje, heel anders dan de bolle rode kever.
• Sluipwesp: legt eieren in rupsen en bladluizen, waarna de larve de gastheer van binnenuit opeet. Je ziet zelden de wesp zelf, wel verstijfde of verkleurde rupsen als teken van parasitering.
• Loopkever: jaagt vooral 's nachts op de grond op slakkeneieren, slakken en insectenlarven. Herkenbaar aan het glimmend zwarte of bronskleurige schild en de snelle beweging over de bodem.
• Zweefvlieglarve: lijkt op een klein groenig maderupsje en eet bladluizen en spintmijten. De volwassen zweefvlieg, met gele en zwarte strepen, drinkt alleen nectar en steekt niet.

Hoe herken je nuttige insecten van schadelijke soorten

Een veelgemaakte fout is het wegvangen van lieveheersbeestjeslarven omdat ze op een plaag lijken. Waar de volwassen kever compact en rond is, is de larve langwerpig met duidelijke pootjes en een tekening die aan een klein reptiel doet denken. Let bij twijfel op de plek: nuttige larven zitten vaak tussen de luizen in, niet op het blad zelf te knagen. Schadelijke insecten laten meestal vraatschade of kleverige honingdauw achter, terwijl nuttige soorten juist afnemende plaagaantallen als spoor achterlaten. Bij een onbekend insect is vergelijken met een betrouwbare determinatiebron te verkiezen boven meteen ingrijpen.

Welke planten geven nuttige insecten voedsel en nectar

• Schermbloemigen zoals dille en venkel: bloeien van juni tot augustus en trekken sluipwespen en zweefvliegen aan met open, ondiepe bloemetjes.
• Duizendblad: bloeit van juni tot september, lage bodembedekker met veel kleine bloemetjes voor zweefvliegen.
• Boerenwormkruid: bloeit van juli tot september en is een belangrijke nectarbron voor lieveheersbeestjes en sluipwespen.
• Wilde peen en look-zonder-look: bloeien in mei en juni, vroege voedselbron zodra de eerste luizenplagen op gang komen.
• Phacelia: bloeit doorgaans zes tot acht weken na zaaien, meestal van juni tot augustus, en trekt veel soorten zweefvliegen en sluipwespen tegelijk.

Zo richt je je tuin in voor nuttige insecten

1. 1

   Laat dood hout liggen

   Leg een stapel snoeihout of een oude boomstronk in een rustige hoek. Loopkevers en larven van zweefvliegen overwinteren hierin en volwassen kevers gebruiken het overdag als schuilplaats.

2. 2

   Leg een steenpartij aan

   Stapel een aantal grote stenen los op elkaar op een zonnige plek. De ruimtes eronder blijven vochtig genoeg voor loopkevers en bieden een overwinteringsplek voor lieveheersbeestjes.

3. 3

   Gebruik mulch op open grond

   Bedek kale border- en moestuingrond met een laag van 3 tot 5 cm gehakseld snoeihout of bladmolm. Dit houdt de bodem vochtig, wat larven van zweefvliegen en loopkevers nodig hebben.

4. 4

   Zorg voor een ondiepe waterbron

   Een schaaltje water met een paar stenen erin als landingsplek voorkomt verdrinking en geeft insecten in droge zomerperiodes een vaste drinkplek.

5. 5

   Stop met bestrijdingsmiddelen

   Ook middelen die als biologisch worden verkocht, doden vaak ook de nuttige insecten zelf. Zonder bestrijdingsmiddelen krijgen lieveheersbeestjes en sluipwespen de kans zich blijvend te vestigen.