Welke groenten en kruiden kun je het makkelijkst zelf verbouwen?

Wil je dit jaar zelf groenten en kruiden verbouwen, maar heb je geen ervaring en weinig tijd? Kies dan soorten die van zichzelf weinig kunnen mislukken. Sla, stambonen, aardappel, ui, wortelen, courgette en tomaat behoren tot de betrouwbaarste groenten voor Nederlandse tuinen en grote potten. Peterselie, dille, oregano en munt groeien net zo makkelijk en geven al binnen enkele weken oogst. Welke soort het beste bij jou past, hangt vooral af van de zon die je plek krijgt en de ruimte die je hebt, van een border tot een pot op het balkon.

Groenten die zelden mislukken

• Sla: 4 tot 6 uur zon per dag, grond vochtig houden en 2 tot 3 keer per week water bij droog weer, 20 tot 25 cm plantafstand. Zaai buiten vanaf half maart tot augustus, oogst vaak binnen 6 tot 8 weken. Je kunt steeds losse bladeren blijven plukken.
• Tomaat, bij voorkeur een cherrytomaat: minimaal 6 tot 8 uur volle zon, 50 cm ruimte per plant. Controleer de bodem met je vinger en water zodra de bovenste 2 cm droog voelt. Bij hitte en in een pot heb je dat vaker nodig, in volle grond minder vaak. Zaai binnen vanaf maart, zet plantjes pas buiten als het nachtvorstrisico voorbij is, meestal na half mei. Oogst van juli tot oktober.
• Courgette: 6 uur zon, ruim water 2 tot 3 keer per week, 80 tot 100 cm ruimte per plant. Zaai binnen half april, plant buiten eind mei, eerste oogst na 8 tot 10 weken. Eén plant levert al snel meer op dan een gezin verwerkt.
• Stambonen: 6 uur zon, water 2 keer per week, 10 tot 15 cm afstand in de rij. Zaai rechtstreeks buiten vanaf half mei, oogst na 8 tot 10 weken. Bonen groeien ook op matige grond en hebben geen extra bemesting nodig.
• Wortelen: 5 tot 6 uur zon, verdragen ook halfschaduw, water 1 tot 2 keer per week, dun uit tot 3 tot 4 cm tussen de plantjes. Zaai buiten vanaf april in losse, steenvrije grond, oogst na 12 tot 16 weken.
• Ui uit plantuitjes: 6 uur zon, ...

Kruiden die snel resultaat geven

• Peterselie: verdraagt halfschaduw, 4 uur zon is al genoeg, water 2 keer per week, 20 cm plantafstand. Zaai buiten vanaf april, eerste oogst na 8 tot 10 weken. Blijft doorgroeien zolang je regelmatig oogst.
• Dille: 6 uur zon, matig water, 15 cm afstand. Zaai rechtstreeks buiten van april tot juni, oogst na 6 tot 8 weken. Zaait zichzelf makkelijk opnieuw uit als je een deel laat doorbloeien.
• Basilicum: warmteminnend, 6 uur zon op een beschutte plek, geef water regelmatig maar laat de grond tussendoor licht opdrogen, 20 tot 25 cm afstand. Zaai binnen vanaf april, buiten pas na half mei. Oogst na 6 tot 8 weken, groeit beter in een pot op een zonnig terras dan in koude, volle grond.
• Oregano: 6 uur zon, weinig water nodig en verdraagt droogte goed, 30 cm afstand. Plant vanaf mei, eerste oogst na 6 tot 8 weken. Is winterhard en komt jaren terug, mits de grond niet te vochtig blijft.
• Munt: verdraagt halfschaduw, 4 tot 6 uur zon, houdt van vochtige grond en water 2 tot 3 keer per week. Plant altijd in een pot, ook wanneer die in de volle grond staat, want de wortels breiden zich anders ongecontroleerd uit. Oogst al na 4 tot 6 weken.

Zaaien of plantjes kopen: wat kies je wanneer

Zaaien is goedkoper en je hebt meer keuze in soorten, maar het duurt langer en de kans op mislukken is iets groter bij warmteminnende gewassen. Voor snelle, makkelijke soorten als sla, stambonen, wortelen, ui, dille en peterselie kun je gewoon rechtstreeks buiten zaaien. Tomaat, courgette en basilicum hebben binnen een voorsprong nodig omdat ze pas na half mei naar buiten kunnen. Heb je geen ruimte of tijd om voor te zaaien, koop dan in mei kleine plantjes bij een kwekerij of tuincentrum. Dat is voor beginners vaak de betrouwbaarste route bij deze drie soorten.