Groene algen in vijver: herkennen en aanpakken

Zie je dat het water in je vijver groen en troebel is geworden, met soms vlokkerige plukken die drijven of langs de bodem hangen? Dat zijn hoogstwaarschijnlijk groene algen, de meest voorkomende algensoort in Nederlandse tuinvijvers. Ze ontstaan door een combinatie van te veel voedingsstoffen in het water, veel zonlicht en warmer wordend water, vooral van mei tot september. De beste aanpak begint niet-chemisch: met waterplanten, waterverversing en mechanische verwijdering kom je in de meeste vijvers al een heel eind. Alleen als dat niet genoeg helpt, is een algenbestrijder een optie.

Groene algen herkennen

• Het water kleurt egaal groen tot groenbruin en wordt troebel, waardoor je de bodem niet meer ziet.
• Er kunnen vlokkerige of wolkerige plukken drijven, vooral bij veel algengroei.
• Groene algen zweven los in het water. Draadalgen zijn een andere soort en zitten als lange groene slierten vast aan planten, stenen of de vijverrand.
• Blauwalgen zien er anders uit: ze vormen vaak een drijvende, blauwgroene schuimlaag op het wateroppervlak en kunnen giftig zijn voor mens en dier. Twijfel je of het om blauwalgen gaat, ga dan zorgvuldig op het uiterlijk af voordat je verder gaat.

• Groene algen: kleuren het water egaal groen tot groenbruin, zweven los door het hele water en maken de vijver troebel. Geen acuut risico voor mens of dier.
• Draadalgen: vormen lange groene slierten die vastzitten aan waterplanten, stenen of de vijverrand. Ze groeien vast op een plek in plaats van los te zweven en zijn niet giftig, maar wel hinderlijk voor planten en filters.
• Blauwalgen: vormen een drijvende, blauwgroene tot turquoise schuimlaag die aan de oppervlakte blijft liggen in plaats van door het water te zweven. Kunnen giftig zijn voor mens en dier.

Wat veroorzaakt groene algen in je vijver

• Overmaat aan voedingsstoffen, vooral stikstof en fosfor, vaak afkomstig van inspoelend blad, visvoer of kunstmest uit de border rond de vijver.
• Veel directe zon op het wateroppervlak, waardoor algen sneller kunnen groeien.
• Warmer water in de zomer: algengroei versnelt duidelijk zodra de watertemperatuur oploopt, met een piek die in Nederland doorgaans tussen mei en september ligt.
• Stilstaand water zonder doorstroming of beluchting, waardoor voedingsstoffen zich opstapelen in plaats van te verspreiden.

Stap voor stap groene algen aanpakken

1. 1

   Voeg waterplanten toe

   Waterlelies en fonteinkruid nemen nutriënten op en beperken met hun bladoppervlak het zonlicht dat het water bereikt. Plant ze vanaf april of mei, zodra het water opwarmt en de wortels goed kunnen aanslaan. Streef naar een flink deel van het wateroppervlak bedekt met blad in de zomer voor een merkbaar effect.

2. 2

   Vervang water regelmatig

   Vul de vijver bij voorkeur aan met regenwater in plaats van kraanwater. Vervang in de zomer, wanneer algengroei het sterkst is, elke twee tot vier weken ongeveer 20 tot 30 procent van het vijverwater. Bij aanhoudend sterke algengroei kun je starten met 10 tot 20 procent per keer en dit percentage stapsgewijs verhogen als de algen niet afnemen, zodat de waterkwaliteit niet abrupt verandert voor vissen en planten.

3. 3

   Verwijder algen mechanisch

   Schep drijvende algenplukken en draadalgen er wekelijks uit met een schepnet, vooral tussen mei en september. Een vijverfilter met schuim- of borstelmodule vangt losse algendeeltjes op. Controleer het filter minstens eens per twee weken en maak het schoon zodra de doorstroming merkbaar vermindert.

4. 4

   Gebruik een algenbestrijder als aanvulling

   Helpt de niet-chemische aanpak na drie tot vier weken nog niet voldoende, dan kun je een algenbestrijder inzetten die is toegelaten voor gebruik in vijvers met vis en planten. Volg de dosering op h...

Groene algen voorkomen

Voorkomen werkt beter dan achteraf bestrijden. Houd de vijver in het najaar vrij van invallend blad, want verterend organisch materiaal voedt algen met stikstof en fosfor. Houd het aantal vissen beperkt, want visvoer en visuitwerpselen zijn een belangrijke voedingsbron in kleine vijvers. Gebruik geen kunstmest in de border rond de vijver en houd een onbemeste bufferstrook aan, zodat meststoffen bij regen niet inspoelen. In grotere vijvers kan een UV-filter algen op lange termijn onderdrukken, al is dat voor de meeste kleine tuinvijvers niet nodig.